Page 350 - จดหมายเหตุงานพระบรมศพ
P. 350
348 จดหมายเหตุงานพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร
จะกระท�าหรือบริหารกิจการใหญ่ใด ๆ ได้เลย
แม้ในชีวิตจริง มนุษย์ทุกรูปทุกนาม จักต้องเผชิญทั้งสุขและทุกข์ ถึงชีวิตจะทุกข์เพียงใด ก็ต้องทนไว้มิให้ใครเห็น แม้จะจนเพียงไร
เจ็บเพียงไหน เคียดแค้นปานใด ก็ต้องหักห้ามอารมณ์ไว้ ผู้ใดมีความอดทนเป็นหลักใจ ผู้นั้นย่อมเป็นที่เคารพรัก ความอดทนเป็นตบะธรรม
ของนักพรต ความอดทนท�าให้บุคคลเกิดสติปัญญารอบคอบมากขึ้น ความอดทนท�าให้เป็นที่เกรงขามของศัตรู ความอดทนท�าให้ผูกมิตร
ได้นาน ความอดทนเป็นพลังแห่งความศรัทธา ท�าให้ผู้มีความอดทนนั้นได้ประสบความส�าเร็จในชีวิต
ในโลกแห่งความเป็นจริง มนุษย์ทุกคนมีเรื่องให้ต้องอดทนอดกลั้นอยู่ทุกวัน บางครั้งต้องยอมรับสภาพที่ไม่ต้องการ ไม่ปรารถนา
เช่น อาจจะถูกใส่ร้าย ย�่ายี เบียดเบียน หรือถูกกระท�าให้เสื่อมเสียชื่อเสียงเกียรติคุณ เสียอนาคต ทั้ง ๆ ที่ตนเองไม่ได้ประพฤติเสียหาย หรือ
เป็นอย่างที่เขาใส่ร้าย ย�่ายีป้ายสีนั้นเลย เมื่อบุคคลใดได้ถูกกระท�าดังที่กล่าวแล้วนั้น ให้ท�าใจด้วยจิตที่มีเมตตาต่อเขาเหล่านั้น คิดเสียว่า
ตนเองไม่ได้เป็นอย่างที่พวกเขาเหล่านั้นกล่าวให้ร้ายใด ๆ เลย และให้ถือว่า นั่นเป็นการปฏิบัติธรรมชั้นสูง ที่เรียกว่า อธิวาสนะขันติ
ความอดทนจึงเป็นตปะธรรม ที่ผ่อนหนักให้เป็นเบาได้ เช่น ใจเราอยากพูดแต่ก็ไม่พูด อยากท�าคืนแต่ก็ไม่ท�า ความอดทนจึงเป็นตัวตั้งสติ
เมื่อสติมาปัญญาก็เกิด ปัญหาทุกอย่างล้วนคลี่คลายได้ด้วยความอดทน ถ้าเราไม่มีความอดทนเป็นเครื่องข่มใจ สติปัญญาก็จะมืดบอดทันที
ความอดทน เกิดจากใจที่หนักแน่นมั่นคง ไม่คลอนแคลนเพราะถูกกระทบจากโลกธรรม คือ การได้ลาภ เสื่อมลาภ ได้ยศ
เสื่อมยศ ไม่หวั่นไหวเพราะเสียงนินทาหรือสรรเสริญ ไม่ท้อแท้ใจเพราะสุขทุกข์ที่ก�าลังเผชิญอยู่ ความอดทนเกิดจากการพิจารณาไตร่ตรอง
ใคร่ครวญถึงข้อดี ข้อเสีย ในสิ่งที่ก�าลังเกิดขึ้น ทั้งในระยะสั้นและระยะยาว ทั้งที่อาจมีต่อตนและคนอื่น ตลอดถึงสังคมส่วนรวม ผู้อดทน
จึงพึงตั้งสติไว้เสมอว่า ยิ่งมีอุปสรรคปัญหา ยิ่งท�าให้เพิ่มสติปัญญาแหลมคม คนไม่กล้าเผชิญกับปัญหา ปัญญาจะมืดบอด เปรียบเหมือน
มีดไม่เคยถูกลับด้วยหิน ภูผาศิลาแท่งทึบ ไม่หวั่นไหวเพราะแรงลมฉันใด ใจของผู้แบกภาระหน้าที่ของประเทศชาติ ย่อมหนักแน่นมั่นคง
ฉันนั้น แรงลมผสมคลื่นมักกลืนกินเรือล�าน้อย แต่รูรั่วเพียงนิดหน่อยอาจจมเรือใหญ่ได้ น�้านอกเรือ ย่อมพยุงเรือให้ลอย แต่น�้าในเรือก็
จะท�าให้เรือจมได้ ความอดทนจักท�าให้มนุษย์เราไม่ประมาท ท�าให้เกิดสติปัญญา สามารถตรวจตราคลื่นลมแลรูรั่วนั้นได้อย่างรอบคอบ
สมเด็จบรมบพิตร พระราชสมภารเจ้า พระองค์นั้น ทรงปฏิบัติตามพระพุทธพจน์ ข้อที่ว่าด้วยความอดกลั้น อดทน อดออม
ทั้งทรงทนต่อความล�าบาก ทนตรากตร�า ทนเจ็บพระราชหฤทัย ในเหตุร้ายต่าง ๆ ที่เกิดมีขึ้นในแผ่นดินเสมอมา ทรงนิ่ง ทรงวางเฉย
และปล่อยวางในเรื่องต่าง ๆ ได้อย่างที่ผู้คนทั้งหลายยากจะเข้าใจ ยากจะท�าได้ แต่เพื่อความสุขสงบของชาติบ้านเมือง พระองค์ก็ทรงกระท�า
ได้ ทรงปลูกฝังอบรมบ่มเพาะทศพิธราชธรรมทั้ง ๑๐ ประการ มอบเป็นมรดกธรรมที่ส�าคัญยิ่งให้เกิดมีขึ้น แก่พระราชโอรส พระราชธิดา
ทุกพระองค์ ให้นิ่ง ให้อดทน มีดวงจิตที่กล้าแข็ง มั่นคง หนักแน่น ในคุณความดี อันเป็นตปะธรรมข้อที่ว่าด้วย “ขันติบารมี”
สรุปได้ว่า ความอดทน ความดี ความรัก ความรับผิดชอบ ความเสียสละสุขส่วนพระองค์เป็นพระมหากรุณาธิคุณอย่างล้นพ้น
ขอรับพระราชทานถวายพระพรได้ว่า บารมีธรรมเหล่านั้น มีเพียบพร้อมในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ผู้ทรงพระคุณ
อันประเสริฐ เป็นไปดังพระพุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “คบคนใดก็เป็นเช่นคนนั้น” ทุกวันนี้ ประเทศชาติ พสกนิกรในแผ่นดินไทย ได้พร้อมใจ
ส่งดวงพระวิญญาณพ่อหลวง เสด็จสู่สวรรคาลัย ต่างได้รับอานิสงส์ผลประโยชน์อันยิ่งใหญ่ไพศาล จากความอดทน ความดี ความรัก
ความรับผิดชอบ ความเสียสละ ที่สมเด็จบรมบพิตร ผู้ทรงพระคุณอันประเสริฐ พระองค์นั้น ผู้เป็นพระบรมครู ถ่ายทอดผ่านมาเป็นล�าดับ
จนปรากฏสมบูรณ์งดงาม เป็นผลล�้าเลิศยิ่งใหญ่ไพศาล และจะจารึกในประวัติศาสตร์ชาติไทยตลอดกาลนิรันดร์
อิมินา กตปุญฺเญน ขออ�านาจพระราชกุศลทักษิณานุปทาน ที่สมเด็จบรมบพิตร ผู้ทรงพระคุณอันประเสริฐ ได้ทรงบ�าเพ็ญ
อุทิศถวายทั้งปวงนี้ จงสัมฤทธิ์เป็นปัตตานุโมทนามัยที่ยิ่งใหญ่ไพศาล เป็นเครื่องสักการบูชาถวายพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพล
อดุลยเดช ผู้ทรงพระคุณอันประเสริฐ สมดังพระราชปณิธานอุทิศถวาย จงทุกประการ
ในอวสานแห่งพระธรรมเทศนานี้ พระสงฆ์จตุรวรรค จักได้รับพระราชทานสวดคาถาธรรมบรรยายโดยสรภัญญะวิธี เพื่อเพิ่มพูน
พระราชกุศลบุญราศี ส่วนอัปปมาทธรรม ตามสมควรแก่เวลา
รับพระราชทานถวายวิสัชนาพระธรรมเทศนา ใน ขันติบารมีกถา ฉลองพระเดชพระคุณประดับพระปัญญาบารมี ยุติลงด้วย
เวลา เอวัง ก็มีด้วยประการฉะนี้
ขอถวายพระพร
