Page 74 - จดหมายเหตุงานพระบรมศพ
P. 74
72 จดหมายเหตุงานพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร
ทอดพระเนตรคลองเปรมประชากรในเขตจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ทรงติดตามความก้าวหน้าโครงการบ�าบัดน�้าเสีย
จังหวัดปทุมธานี และบริเวณคลองวัดหลักสี่ กรุงเทพมหานคร บึงมักกะสัน กรุงเทพมหานคร
เพื่อแก้ไขปัญหาการบรรเทาสภาพน�้าเน่าเสียตามล�าคลองและแหล่งน�้า เมื่อวันจันทร์ ที่ ๘ มิถุนายน พุทธศักราช ๒๕๓๐
ต่าง ๆ ในเขตกรุงเทพมหานคร โดยเฉพาะอย่างยิ่งตามชุมชนแออัด
เมื่อวันเสาร์ ที่ ๕ มีนาคม พุทธศักราช ๒๕๓๑
ครั้นเมื่อทดลองระบบบ�าบัดน�้าเสียในพื้นที่ป่าชายเลนได้พบว่า พืชและสิ่งมีชีวิตที่อาศัยในป่าชายเลนนั้น คือ
ต้นโกงกาง มีระบบรากพิเศษ สามารถช่วยบ�าบัดน�้าเสียด้วย
๒. โครงการแก้มลิง
พุทธศักราช ๒๕๓๘ เกิดน�้าท่วมกรุงเทพมหานคร
และปริมณฑลเป็นเวลานานกว่า ๒ เดือน พระบาท
สมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร
พระราชทานแนวพระราชด�าริให้มีระบบการบริหาร
จัดการน�้าท่วม ที่เรียกว่า “แก้มลิง” ทฤษฎีดังกล่าว
ด�าเนินการด้วยการระบายน�้าออกจากพื้นที่ตอนบนให้
ไหลไปตามคลองแนวเหนือ - ใต้ ลงคลองพักน�้าที่บริเวณ
ชายทะเล เช่น คลองชายทะเลฝั่งตะวันออก ซึ่งท�าหน้าที่
เป็นบ่อเก็บน�้าขนาดใหญ่ หรือแก้มลิง เมื่อระดับน�้าทะเล นายอ�าพล เสนาณรงค์ นายพลากร สุวรรณรัฐ นายสวัสดิ์ วัฒนายากร
ลดต�่าลงกว่าระดับน�้าในคลอง ก็จะระบายน�้าจากคลอง องคมนตรี และนายสุเมธ ตันติเวชกุล กรรมการและเลขาธิการ
ดังกล่าวออกทางประตูระบายน�้า โดยใช้หลักทฤษฎี มูลนิธิชัยพัฒนา เฝ้าฯ กราบบังคมทูลเกี่ยวกับโครงการแก้มลิง
ณ พระต�าหนักจิตรลดารโหฐาน พระราชวังดุสิต
แรงโน้มถ่วงของโลกตามธรรมชาติ สูบน�้าออกจากคลอง เมื่อวันจันทร์ ที่ ๗ พฤษภาคม พุทธศักราช ๒๕๕๒
ที่ท�าหน้าที่แก้มลิงนี้ ระบายในระดับต�่าที่สุดออกสู่ทะเล
เพื่อที่จะให้น�้าตอนบนค่อย ๆ ไหลมาเอง ส่งผลให้ปริมาณน�้าท่วมพื้นที่ลดน้อยลง เมื่อระดับน�้าทะเลสูงกว่าระดับน�้า
ในคลอง ให้ปิดประตูระบายน�้า เพื่อป้องกันมิให้น�้าย้อนกลับ โดยยึดหลักน�้าไหลทางเดียว หลักการที่จะท�าให้โครงการ
แก้มลิงมีประสิทธิภาพและประสบผลส�าเร็จ คือ พิจารณาสถานที่เพื่อท�าหน้าที่บ่อพัก และวิธีการชักน�้าที่ไหลท่วมเข้าสู่
บ่อพักน�้า เส้นทางน�้าไหลที่สะดวกต่อการระบายน�้าเข้าสู่บ่อพัก การระบายน�้าออกจากบ่อพักอย่างต่อเนื่อง
ในการนี้ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ก่อสร้างแก้มลิงบริเวณฝั่งตะวันออกของแม่น�้าเจ้าพระยา
เพื่อรับน�้าในพื้นที่ตะวันออกของแม่น�้าเจ้าพระยา ตั้งแต่จังหวัดสระบุรี พระนครศรีอยุธยา ปทุมธานี นนทบุรี และ
กรุงเทพมหานคร และแก้มลิงฝั่งตะวันตกของแม่น�้าเจ้าพระยา รับน�้าในพื้นที่ฝั่งตะวันตกของแม่น�้าเจ้าพระยา ตั้งแต่
72

