Page 316 - จดหมายเหตุงานพระบรมศพ
P. 316
314 จดหมายเหตุงานพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร
พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ทรงบริบูรณ์ด้วยพระมหากรุณาธิคุณอันไพศาลเหลือคณานับ ทรงยอมสละ
ทุกสิ่งทุกอย่างได้เพียงเพื่อประโยชน์สุขของพสกนิกร ดังที่เคยมีพระราชกระแสกับพระเถระ ที่ทรงอาราธนาเข้าไปสนทนาธรรม ตามที่มี
พระราชอัธยาศัยโน้มไปในทางการปฏิบัติธรรมสม�่าเสมอว่า ในขณะก่อนจะเสด็จพระราชด�าเนินไปทรงปฏิบัติพระราชกรณียกิจแต่ละ
ที่นั้น บางทีมีข่าวลือว่ามีคนคิดจะปลงพระชนม์พระองค์และสมเด็จพระบรมราชินีนาถโดยเสี่ยงเอาชีวิตเข้าแลกชีวิต
สมเด็จบรมบพิตร พระราชสมภารเจ้าพระองค์นั้น กลับมีพระราชด�ารัสว่า “ถ้าเราไม่ไป ก็จะกลายเป็นผู้แพ้หากข่าวนี้เป็น
ข่าวจริง แต่ถ้าเป็นข่าวลือ เราก็จะเป็นผู้แพ้มากขึ้น เพียงแค่เขาออกข่าวนิดเดียว เราก็กลัวกันเสียแล้ว”
แสดงให้เห็นถึงน�้าพระราชหฤทัยของพระองค์ว่าใสพิสุทธิ์ด้วยอานุภาพแห่งความกรุณา เป็นแก้วมณีที่แกร่งกล้าสว่างไสว พระองค์
มีพระราชด�าริว่าการทุกอย่าง เมื่อพระองค์ทรงท�าดีแล้ว คือเพื่อสงเคราะห์ปวงประชากรด้วยความเมตตากรุณา พระราชกิจที่พระองค์
ทรงกระท�า ไม่ได้ทรงกระท�าเพื่อประโยชน์ส่วนพระองค์ แต่ท�าเพื่อประชาชนทุกคน ทุกชั้น ทุกวัย จึงทรงตัดสินพระราชหฤทัยว่า ถ้าหาก
พระองค์จะต้องสวรรคตเพราะเหตุแห่งการกระท�าความดี พระองค์ก็ทรงพร้อม
ขอรับพระราชทานสาธก ยกขึ้นเป็นเรื่องเตือนสติแก่คนไทยทั้งหลายให้ได้คิดว่า จะมีใครเล่าที่ยอมเสียสละได้แม้กระทั่งชีวิตของ
ตนเอง เพื่อสรรค์สร้างสันติสุขให้บังเกิดมีขึ้นแก่คนอื่นที่ไม่ใช่แม้กระทั่งประยูรญาติสนิทชิดใกล้ จะมีใครเล่าที่ยอมสละหยาดเหงื่อก�าลัง
แรงกายแรงใจ ยอมทุกข์ยากล�าบากแสนสาหัสทุกสิ่งอย่างไม่มีวันหยุดพัก นับแต่นาทีแรกเมื่อเจ็ดสิบปีก่อน จนถึงนาทีสุดท้าย เพื่อบันดาล
ความงอกงามร่มเย็นให้บังเกิดแก่ส่วนรวม ทั้งที่ในทางความจริง หากมิได้กระท�าถึงขนาดนั้นก็ไม่มีใครต�าหนิว่า จะมีใครเล่าที่คิดแต่เรื่อง
จะแก้ปัญหาความทุกข์ยากของสรรพชีวิตน้อยใหญ่อยู่ทุกลมหายใจเข้าออก เมื่อมีใครถามถึงว่าท่านมีความสุขที่สุดในเวลาใด กลับได้
ค�าตอบว่าเมื่อแก้ปัญหาเรื่องดิน เรื่องน�้า เรื่องความยากจน เรื่องการศึกษา การสาธารณสุข และการสังคมสงเคราะห์ต่าง ๆ ให้แก่มหาชน
ทั้งหลายได้ส�าเร็จ
ห้วงน�้าพระราชหฤทัยกรุณาของพระมหากษัตริย์เจ้าพระองค์นี้ ไพศาลไม่มีขอบคั่น ไม่มีเขตไม่มีประมาณ ไม่มีที่สิ้นสุด
อาณาประชาราษฎรสามารถวิดวักตักตวงดื่มกินเลี้ยงชีวิตได้เสมอมา ทรงเป็นมหาชลาศัย ที่ยังประโยชน์อย่างยิ่งใหญ่ให้เอิบอาบเป็น
ความปลาบปลื้มของมหาชนชาวสยาม ทรงเป็นประทีปสว่างไสวงดงามด้วยพระปัญญาบารมี ขจัดความมืดบอดในชีวิตด้วยทฤษฎี แนวทาง
และแบบอย่างที่ได้พระราชทาน ทรงบริสุทธิ์สง่างามด้วยพระราชจริยาการอันเพียบพร้อมด้วยธรรมะของธรรมิกราชา ทรงบ�าเพ็ญพระบารมี
มาอย่างอเนกอนันต์เหลือจะพรรณนา แม้เสด็จสวรรคตล่วงลับไป แต่พระราชคุณูปการย่อมยังปรากฏยั่งยืนอยู่ ให้พสกนิกรได้ร�าลึกถึง
และเจริญรอยตาม ประดุจพุทธบริษัทยังตามร�าลึกถึงพระพุทธคุณและเฝ้าบูชาพระพุทธเจ้าอยู่มิเสื่อมซาเหมือนดังว่ายังทรงด�ารงพระชนม์อยู่
ไม่ว่าจะทรงบ�าเพ็ญพระราชกรณียะด้วยพระ “มหาปณิธาน” ปรารถนาพุทธภูมิหรือไม่ก็ตามที ไม่อาจมีใครล่วงรู้ถึง
น�้าพระราชหฤทัย แต่สิ่งที่ปรากฏแก่ดวงตาและดวงใจพสกนิกร คือทรงด�ารงพระชนม์ชีพด้วยพระ “มหาจริยา” เป็นพระโพธิสัตว์ของ
คนไทย และของมนุษยโลก อย่างมิมีสิ่งหนึ่งประการใดต้องสงสัยเคลือบแคลง จึงควรที่ชาวไทยจักส�าแดงความภักดี โดยรู้รักสามัคคี
ปรองดองกัน และพากเพียรบ�าเพ็ญกรณียกิจตามหน้าที่ของตน เพื่อยังประโยชน์สุขให้บังเกิดทั่วราชอาณาจักร ด้วยความซื่อสัตย์สุจริต
น้อมถวายเป็นพระบรมราชูทิศ สมดังพระพุทธพจน์ และสมดังพระนวมินทราชปณิธาน
ยทา จ พุทฺธา โลกสฺมึ อุปฺปชฺชนฺติ ปภงฺกรา
เต อิม� ธมฺม� ปกาเสนฺติ ทุกฺขูปสมคามิน�.
เมื่อพระพุทธเจ้า ผู้ท�าความสว่างเกิดขึ้นในโลก พระองค์ย่อมประกาศธรรมส�าหรับดับทุกข์นี้ ฉันใด สมเด็จพระปรมินทร
ธรรมิกมหาราชาธิราชเจ้าพระองค์นั้น ทรงท�าความสว่างให้เกิดขึ้นในราชอาณาจักรไทย พระองค์ทรงประกาศพระราชธรรมจริยาให้ปรากฏ
เป็นหนทางที่พสกนิกรจะเจริญรอยพระยุคลบาทไปเพื่อการดับทุกข์ภัยอันบังเกิดมีบนแผ่นดินนี้ได้ ฉันนั้น
อิมินา กตปุญฺเญน ด้วยอ�านาจพระราชกุศลปัณรสมวารพระบรมศพ จงส�าเร็จเป็นบุญนฤธีแด่พระบาทสมเด็จพระปรมินทร
มหาภูมิพลอดุลยเดช มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร ผู้พระบรมศพประดิษฐานอยู่ ณ พระที่นั่ง
ดุสิตมหาปราสาท แม้นมีพระวิริยาธิกสมบัติ มุ่งปรารถนาสัมมาสัมโพธิญาณ ณ ภายใด ขอพระมหาโพธิสัตว์เจ้าพระองค์นั้น อันพระจิต
อาจเสด็จสถิตดุสิตเทวโลกแล้ว ตามอดีตประเพณี สมสถานอันพ้องนามพระมหาปราสาทองค์นี้แล้วไซร้ จงส�าเร็จดังพระโพธิสัตว์ปณิธาน
ปรารถนา ณ ภายนั้น อนุรูปพระราชกุศลสมภารบารมีที่ทรงสั่งสมไว้บนมนุษยโลกนี้แล้วด้วยดี ต้องตามพระกตัญญูกตเวทิตาธรรม ที่สมเด็จ
บรมบพิตร สยามมกุฎราชกุมาร ทรงบ�าเพ็ญเป็นนวมินทราชูทิศเพิ่มพูนพระบารมีธรรมถวาย โดยพระฐานนิยมทุกประการ
ในอวสานแห่งพระธรรมเทศนานี้ พระสงฆ์จตุวรรค จักได้รับพระราชทานสวดคาถาธรรมบรรยายโดยสรภัญญวิธี เพื่อเพิ่มพูน
พระราชกุศลบุญราศี ส่วนอัปปมาทธรรม ตามสมควรแก่เวลา
